Prace nawiązujące do lektury: A…B…C…, Antek, Ballady i romanse, Bogurodzica, Cierpienia młodego Wertera, Do gór i lasów, Do młodych, Do trupa, Dziady cz. III, Dziady cz. IV, Giaur, Ginącemu światu, Jagnię i wilcy, Janko Muzykant, kiedy czas po temu, Koniec wieku XIX, Konrad Wallenrod, Kronika polska, Krótka rozprawa między trzema osobami, Krótkość żywota, którą wiedziemy z szatanem, Lalka, Legenda o świętym Aleksym, Ludzie bezdomni, Malarze, Marność, Mendel Gdański, Miło szaleć, Nad Niemnem, Nie porzucaj nadzieje, Nierządem Polska stoi, Niestatek, Noc listopadowa, O kapelanie, O kaznodziei, O wojnie naszej, O żywocie ludzkim, Odprawa posłów greckich, Pan Tadeusz, Panem, Pieśń o Rolandzie, Pijaństwo, Pospolite ruszenie, Romantyczność, Rozdziobią nas kruki, Rozmowa Mistrza Polikarpa ze Śmiercią, Serce roście, Świat zepsuty, światem i ciałem, Szczur i kot, Szkice węglem, Warszawianka, Wesele, Wójtem a Plebanem, wrony…, Zbytki polskie, Żona modna

2026-07-13

maturzysta

Typowe wartości, postawy, idee i poglądy w literaturze poszczególnych epok

Typowe wartości, postawy, idee i poglądy w literaturze poszczególnych epok

Historia literatury rozwija się poprzez spory, nawiązania i przewartościowania. Twórcy nowej epoki często buntują się przeciwko poglądom poprzedników, lecz nigdy nie rozpoczynają od całkowitego początku. Korzystają z odziedziczonych gatunków, symboli i pytań, nadając im nowe znaczenia. Renesans powrócił do kultury antycznej, barok podjął zarówno renesansowy temat godności człowieka, jak i średniowieczny niepokój religijny, romantyzm wystąpił przeciw oświeceniowemu racjonalizmowi, a Młoda Polska odnowiła wiele idei romantycznych. Z kolei pozytywizm, choć przeciwstawiał się romantycznemu kultowi powstań i jednostkowego bohaterstwa, nie zrezygnował z patriotyzmu, lecz nadał mu formę codziennej pracy. Epoka literacka jest umownym okresem wyróżnianym ze względu na dominujące idee, światopogląd, estetykę

2026-07-11

maturzysta

Obrazy wsi w literaturze polskiej

Obrazy wsi w literaturze polskiej

Wieś jest jednym z najstarszych i najbardziej zróżnicowanych tematów literackich. Na przestrzeni kolejnych epok przedstawiano ją jako krainę szczęścia i harmonii, miejsce ciężkiej pracy, przestrzeń niesprawiedliwości społecznej, ostoję tradycji, a także zamknięty świat rządzący się własnymi prawami. Zmieniało się również spojrzenie na mieszkańców wsi. Bywali oni ukazywani jako ludzie uczciwi, pracowici i żyjący w zgodzie z naturą, ale również jako osoby biedne, niewykształcone, bezradne wobec urzędników i właścicieli ziemskich. Niekiedy przedstawiano ich jako potencjalną siłę zdolną walczyć o ojczyznę, innym razem jako zbiorowość skupioną wyłącznie na własnych problemach. Sposób ukazywania wsi zależał od epoki, poglądów autora oraz pozycji społecznej, z